Tuyến cao tốc Hữu Nghị – Chi Lăng: “Thần tốc” để về đích đúng hẹn

PGS.TS. Trần Chủng, Nguyên Cục trưởng Cục Giám định Nhà nước về Chất lượng công trình xây dựng (Bộ Xây dựng) nhận định về tuyến cao tốc Hà Nội – Cửa khẩu Hữu Nghị (Lạng Sơn): Tuyến cao tốc này lẽ ra phải hoàn thiện từ lâu.

Tốc độ phát triển của nền kinh tế giống như một cơ thể đang trưởng thành, trong đó hệ thống đường cao tốc giống như huyết mạch chính, phải lưu thông thông suốt… Việc chậm mở đường cao tốc ở đây đã cản trở tốc độ tăng trưởng của nền kinh tế”.

Huyết mạch quan trọng

Tuyến cao tốc Hà Nội – Lạng Sơn – Hữu Nghị có vị trí đặc biệt quan trọng trong hành lang kinh tế kết nối Hà Nội với các tỉnh phía Bắc, mở rộng giao thương giữa Việt Nam và Trung Quốc, là 1 trong 6 huyết mạch giao thông quan trọng của hệ thống đường cao tốc hướng tâm kết nối  với Thủ đô Hà Nội.

Trong khi 5 tuyến cao tốc nối Hà Nội với Hải Phòng, Ninh Bình, Hòa Lạc, Lào Cai, Thái Nguyên đã đi vào khai thác từ nhiều năm nay thì tuyến đường Hà Nội – cửa khẩu Hữu Nghị đang trong quá trình tháo gỡ nút thắt cuối cùng Hữu Nghị – Chi Lăng.

Tuyến cao tốc quan trọng này được chia làm 3 đoạn. Đoạn Hà Nội – Bắc Giang dài 45km đã đi vào khai thác. Đoạn Bắc Giang – Lạng Sơn có chiều dài 64km bắt đầu khởi công từ tháng 3 năm 2016, dự kiến cuối năm 2019 hoàn thành. Đoạn Hữu Nghị – Chi Lăng có chiều dài 43km thiết kế theo tiêu chuẩn đường cao tốc có tốc độ 80km/h. Nhà đầu tư cho biết: nếu địa phương làm tốt công tác giải phóng mặt bằng, thì đoạn cao tốc Hữu Nghị – Chi Lăng sẽ hoàn thành trong năm 2020 theo yêu cầu của Thủ tướng Chính phủ.

Quốc lộ 1 đoạn Bắc Giang – Lạng Sơn đã hoàn thành việc nâng cấp từ tháng 12/2017

Phải nói rằng, 43km cao tốc Chi Lăng – Hữu Nghị là nút thắt cuối cùng không chỉ có ý nghĩa hoàn thiện huyết mạch thông thương của Thủ đô mà còn có ý nghĩa lớn đối với sự phát triển kinh tế – xã hội các tỉnh khu vực phía Bắc đất nước.

PGS.TS. Trần Chủng cho rằng: “Xây dựng tuyến đường cao tốc Hữu Nghị  – Chi Lăng để thông tuyến Hà Nội – Lạng Sơn không chỉ góp phần quan trọng giảm ách tách giao thông thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội cho các địa phương trong khu vực mà đây còn là việc thực hiện cam kết của Chính phủ Việt Nam về vấn đề mở rộng quan hệ đối với Trung Quốc. Như đã biết, Trung Quốc là đối tác về thương mại rất lớn của chúng ta. Dự án cao tốc Hữu Nghị – Chi Lăng nằm trong quy hoạch của đường cao tốc Hà Nội – Lạng Sơn nối từ Thủ đô Hà Nội tới cửa khẩu Hữu Nghị sẽ kết nối với tuyến cao tốc quốc tế Hữu Nghị – Nam Ninh (Trung Quốc) kết nối hành lang kinh tế giao thương hai nước”.

“Khát vọng thần tốc”

Theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, các dự án cao tốc Bắc Giang – Lạng Sơn và Hữu Nghị – Chi Lăng phải hoàn thành trong năm 2020 để bảo đảm khai thác đồng bộ toàn tuyến. Tuy nhiên, dự án này chậm triển khai do gặp nhiều vướng mắc về nguồn vốn.

Ngân hàng phát triển châu Á (ADB) đã từng viện trợ kinh phí để thực hiện công tác báo cáo nghiên cứu khả thi dự án. Tháng 4 năm 2016, Thủ tướng Chính phủ phê duyệt danh mục vay vốn ADB. Tuy nhiên đến tháng 11 năm 2017, Bộ Tài chính cho rằng: trong bối cảnh nợ công tăng cao, việc có nhà đầu tư thực hiện dự án sẽ giảm vay nước ngoài của Chính phủ mà vẫn huy động nguồn lực để thực hiện dự án. Để lựa chọn nhà đầu tư phù hợp, Bộ này đề nghị không sử dụng vốn vay ADB cho dự án.

Phía Bộ Kế hoạch và Đầu tư cũng cảnh báo, trường hợp dự án được chấp thuận cơ chế tài chính vay vốn ADB trong tháng 12 năm 2017 sẽ có thể đàm phán Hiệp định vay vốn và hoàn thành ký Hiệp định vào quý 3 năm 2018, hoàn chỉnh thiết kế kỹ thuật, đấu thầu xây lắp và triển khai thi công dự kiến vào quý 3 năm 2019, hoàn thành công trình sớm nhất vào năm 2022.

Như vậy, đoạn cao tốc cửa khẩu Hữu Nghị – Chi Lăng sẽ không đáp ứng được theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ đảm bảo hoàn thành đồng bộ tuyến cao tốc Hà Nội – Chi Lăng – Hữu Nghị trong năm 2020.

Trước tình hình thực tế khó khăn về nguồn vốn vay và mục tiêu phải thông tuyến hoàn thành vào năm 2020, đầu tháng 12 năm 2017, Bộ Giao thông Vận tải đã có báo cáo Thủ tướng Chính phủ cho phép điều chỉnh, bổ sung đoạn của khẩu Hữu Nghị – Chi Lăng vào dự án BOT Bắc Giang – Lạng Sơn để triển khai theo hình thức hợp đồng BOT, bảo đảm nối thông toàn tuyến và thu phí chung toàn bộ tuyến đường cao tốc. Đây được xem là giải pháp tối ưu nhất cho đoạn cao tốc Hữu Nghị – Chi Lăng theo tinh thần “2 trong 1”

Với năng lực thi công thực tế tại công trình Bắc Giang – Lạng Sơn, Công ty Cổ phần BOT Bắc Giang – Lạng Sơn khẳng định hoàn toàn có đủ khả năng đảm nhận thực hiện toàn tuyến cao tốc từ Bắc Giang đến cửa khẩu Hữu Nghị.

Ông Trần Phúc Tự, Giám đốc Công ty cổ phần BOT Bắc Giang – Lạng Sơn cho rằng, việc gộp 2 dự án để triển khai theo hình thức BOT vẫn có thể đảm bảo tính khả thi tài chính, đồng thời đạt mục tiêu quan trọng nhất là hoàn thành đúng tiến độ đoạn cao tốc Bắc Giang – Lạng Sơn vào năm 2019 và đoạn Hữu Nghị – Chi Lăng vào năm 2020. Với chiều dài 107km, điều kiện địa chất phức tạp, đây là phương án thi công được các chuyên gia đánh giá là “khát vọng và thần tốc”.

Điểm nhấn quan trọng nhất trong phương án do Công ty BOT Bắc Giang – Lạng Sơn kiến nghị Bộ GTVT lựa chọn, báo cáo Thủ tướng Chính phủ là việc nhà đầu tư sẽ bỏ trạm thu phí dịch vụ Km 24 + 800 trên Quốc lộ 1, đồng thời không sử dụng bất kỳ sự hỗ trợ về tài chính nào từ ngân sách trung ương và địa phương.

Để cụ thể hóa việc này, ngày 17 – 8 – 2018, nhà đầu tư dự án BOT Bắc Giang – Lạng Sơn đã có buổi làm việc với các nhà thầu và nhà đầu tư để đẩy nhanh tiến độ cao tốc Hữu Nghị – Chi Lăng (Dự án thành phần 2).

Để thu xếp nguồn vốn cho dự án này, chủ đầu tư đã gửi hồ sơ vay theo các yêu cầu của ngân hàng VietinBank. Hiện nay, ngân hàng Vietinbank đang xem xét việc cho vay. Tuy nhiên, tại buổi làm việc nói trên, các nhà đầu tư đã kiến nghị chủ đầu tư cân nhắc lại. Trước hết, cần chủ động sử dụng nguồn vốn chủ sở hữu (VCSH) của mình và vốn nhà thầu rồi mới tính đến việc vay hay không.

Một số nhà thầu đã thỏa thuận với chủ đầu tư chung tay thực hiện dự án này. Ông Nguyễn Chí Thành, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần TM&XD Hoàng Long, một trong những nhà thầu chia sẻ: “Chúng tôi sẵn sàng chung tay làm dự án này, tôi có niềm tin về BOT”.

Đánh giá về năng lực của nhà đầu tư, PGS.TS. Trần Chủng cho biết: “Nhà đầu tư BOT Bắc Giang – Lạng Sơn thuộc Tập đoàn Đèo Cả. Với những công trình Tập đoàn Đèo Cả đã xây dựng như: Dự án đầu tư xây dựng hầm đường bộ qua Đèo Cả, hầm Cù Mông, hầm Hải Vân, mở rộng Quốc lộ 1A tại Khánh Hòa, dự án xây dựng hầm đường bộ Phước Tượng – Phú Gia… cho thấy đây là đơn vị làm việc bài bản. Họ muốn làm nên những công trình chất lượng cho đất nước. Như chúng ta đã chứng kiến, trong vòng 1 năm đã làm thay đổi lớn về mặt tiến độ dự án. Điều này khiến bộ GTVT cũng ngạc nhiên. Nó là hệ quả của cung cách làm việc chuyên nghiệp, cách thức tổ chức công trình chuyên nghiệp, một sự chắc chắn về khả năng về tài chính. Tôi tin dự án sẽ đáp ứng đầy đủ về chất lượng và tiến độ mà Chính phủ và nhân dân kỳ vọng”./.

Theo Nguyễn Quang Thành

Nguồn: http://hoinhabaovietnam.vn/Tuyen-cao-toc-Huu-Nghi—Chi-Lang-Than-toc-de-ve-dich-dung-hen_n39882.html

Tin khác đã đăng